|
Dare a qualcuno del te – być z kimś na „ty”
Diamoci pure del tu – mówmy sobie na “ty”
Dare a qualcuno del Lei – zwracać się do kogoś „Pan” i „Pani”
Formę grzecznościową (odpowiednik polskiego „Pan”, „Pani”, „Państwo”) w języku włoskim można wyrazić:
- przez użycie czasowników w 3 osobie
liczby pojedynczej – zaimek „Lei” np. Dove lavora? Gdzie Pani/Pan pracuje?
liczby mnogiej – zaimek „Loro” (tej formy używa się bardzo rzadko, najczęściej do kilku osób zwracamy się za pomocą czasownika w 2 os. l. mn.)
Formy grzecznościowej „Lei” oraz odpowiednich zaimków w funkcji dopełnienia „La” i „Le” używa się zarówno w stosunków do kobiet jak i mężczyzn.
- przez użycie czasowników w 2 osobie liczby mnogiej – zaimek „Voi”
oraz należy użyć odpowiednich ZAIMKÓW DZIERŻAWCZYCH „Suo” w liczbie pojedynczej, „Loro” lub „Vostro” w liczbie mnogiej.
Podobnie jak w języku polskim zaimki w formie grzecznościowej pisane są z wielkiej litery, również w dopełnieniu.
Przykłady:
CZASOWNIK:
Czasownik w 3 osobie liczby pojedynczej (podobnie jak w języku polskim)
Signor Martini, dove va?
Panie Martini, gdzie Pan idzie?
W liczbie mnogiej pytamy zazwyczaj
Dove andate?
ale gdy zwracamy się do kogoś Signori/Signore Dottori/Dottoresse etc. należy użyć formy 3 osoby liczby mnogiej:
Signori, dove vanno?
ZAIMEK DZIERŻAWCZY:
Signor Martini, è Suo questo ombrello?
Panie Martini, czy to Pański parasol?
W liczbie mnogiej:
E' Vostra questa macchina?
ale gdy zwracamy się do kogoś Signori/Signore Dottori/Dottoresse etc. należy użyć zaimka dzierżawczego 3 osoby liczby mnogiej:
Signori, è Loro questa macchina?
ZAIMEK OSOBOWY.
Dopełnienie bliższe:
Signor Martini/Signora Martini, La saluto!
Panie Martini/Pani Martini, witam Pana/Panią!
La to zaimek w funkcji dopełnienia bliższego (complemento diretto). Pojawia się, gdy dopełnienie towarzyszy bezpośrednio orzeczeniu np. vedere qualcuno - widzieć kogoś
W liczbie mnogiej:
Vi saluto! lub Saluto Loro!
Witam Państwa!
Dopełnienie dalsze:
Signor Martini/Signora Martini, Le mando la lettera.
Panie Martini, Pani Martini, wysyłam Pani/Panu list.
Le to zaimek w funkcji dopełnienia dalszego (complemento indiretto). Pojawia się, gdy używamy czasowników z dopełnieniem "A QUALCUNO" np. parlare a qualcuno - mówić z kimś, mentire a qualcuno - mówić komuś kłamstwa.
W liczbie mnogiej:
Vi mando la lettera! Mando la lettera a Loro!
TRYB ROZKAZUJĄCY:
Gdy zwracamy się do osoby z prośbą, używamy trybu łączącego CONGIUNTIVO, którego forma dla wszystkich osób liczby pojedynczej jest ta sama. Warto zapamiętać czasowniki DIRE e SCUSARE.
Signora, mi dica!
Słucham. (Dosłownie: Proszę Pani, niech Pani mówi)
Mi scusi! Que ore sono?
Proszę mi wybaczyć. (Przepraszam Panią)
W innych przypadkach używa się podobnie jak w języku polskim trybu przypuszczającego w 3 osobie:
Mi darebbe una mano, per favore?
Czy mógłby mi Pan pomoc?
|
